Merkez Bankası Başkanı Durmuş Yılmaz, YTL'den TL'ye geçiş sürecinin 1 Ocak 2009'da başlayacağını, yeni paralarda ebat, tasarım ve güvenlik açısından önemli yenilikler yapılacağını söyledi.

TL'de Türk tarihinde önemli kişiler simgelerle yer alacak. 200 TL'lik banknotun basılacağını belirten Yılmaz, Yunus Emre figürü olup olmayacağı sorusunu ise, "3 Ekim'de Başbakan Erdoğan'la yapılacak tanıtımda göreceğiz" diye yanıtladı.

Merkez Bankası Başkanı Durmuş Yılmaz, bankanın idare binasında 'Yeni Türk Lirası'ndan Türk Lirası'na Geçiş Tanıtım Kampanyası' toplantısı düzenledi. TL'ye geçiş süreci hakkında bilgi veren Yılmaz, 30 yıldır yüksek enflasyonla boğuşan Türkiye'de bazı değerlerin milyarlarla, trilyonlarla hatta katrilyonlarla ifade edilmesi gereğini ortaya çıkardığını söyledi. Dünyada kullanılan en yüksek banknotun 20 milyon ile Türkiye'de olduğunu ve bu sorununun Türk parasının itibarını olumsuz yönde etkilediğini belirten Yılmaz, ayrıca, bol sıfırlı paranın başta kasa işlemleri olmak üzere, muhasebe ve istatistik kayıtlarında, bilgi işlem kayıtlarında ve ödeme işlemlerinde önemli sorunlar çıkardığını bildirdi. Türk parasının bol sıfırlı durumdan kurtarılması ve itibarlı hale getirilmesinin uygun ekonomik koşullar oluşturulamadığı için uzun yıllar gerçekleştirilemediğini belirten Yılmaz, enflasyonla mücadelede hep birlikte gösterilen kararlı duruş sayesinde uygun ekonomik koşulların ortaya çıktığını dile getirdi.

"6 SIFIR ATILMASIYLA BAŞLAYAN SÜRECİN İKİNCİ AŞAMASI TL'YE GEÇİŞLE BAŞLADI"

1 Ocak 2005'de tarihi bir reforma imza atarak TL'den 6 sıfırın atıldığını hatırlatan Durmuş Yılmaz, bu süreçte Yeni Türk Lirası'na geçişi başarıyla sağladıklarını kaydetti. Bu değişimin iki aşamalı olduğunu ve TL'ye geçişin bunun ikinci aşamasını meydana getirdiğini aktaran Yılmaz, "Para birimimize geçiçi bir süre için ve karışıklıkları önlemek amcıyla eklediğimiz 'Yeni' ibarisini kaldırıyor, paramızın asli ve geleneksel adına, 'Türk Lirası'na dönüyoruz. Yeniden Türk Lirası(TL) ve Kuruş(Kr) adını alacak olan banknot ve madeni paralarımız, 1 Ocak 2009'da, yenilenen tasarımları, değişen boyutları ve gelişmiş güvenlik özellikleriyle aramızda olacak" dedi.

2008 yılında dolaşımda olan paranın 2004 yılına göre yüzde 110 artarak 29 milyar YTL'ye ulaştığını belirten Yılmaz, bu dönemde emisyon hacminin 50 ve 100 YTL'lk banknotlar nedeniyle dolaşımdaki banknot adedinin 1 milyar 200 bin adetten 860 bin adete düştüğünü açıkladı.

Dolaşımda olan paralar arasında 20 YTL'nin 50 YTL'ye göre eskisine oranla daha az tercih edildiğini de aktaran Yılmaz, gerek bankanın dağıtım işlemlerinde, finansal ve maliyet işlemlerinde kolaylık sağladığına işaret etti. Bu durumun 50 ve 100 YTL'nin tedavüle çıkartılmasında isabetli bir karar alındığını göstergesi olduğunu anlatan Yılmaz, yüksek enflasyondan düşük enflasyona geçişin yaşandığı son 6 yılda emisyon hacminde çok ciddi bir artış yaşandığının altını çizdi. Bu gelişmenin ekonominin normalleşmesi açısından atılan adımların somut bir kanıtı olduğunu ifade eden Yılmaz, halkın ise uzun bir süreden sonra kendi parasını kullanmayı daha çok tercih eder hale geldiğini aktardı. Madeni paraların yüksek enflasyonun yaşandığı ülkelerde daha az kullanıldığını belirten Yılmaz, Türkiye'de Avrupa kadar olmasa da 2005 yılından önceki dönemlere göre daha çok madeni paranın dolaşımda olduğunu kaydetti.

GELENEKSEL VE ASLİ PARA BİRİMİ TL'YE GEÇİLECEK

Paradan 6 sıfır atılmasıyla birlikte tedavüle çıkan YTL'nin yaşanacak geçiş döneminde kullanılmasına karar verildiğini hatırlatan Yılmaz, geleneksel olarak kullanılan ve asli para biriminin TL olduğunu, para ibaresinin başında sürekli 'Yeni' ifadesini kullanmanın da pratik olmadığını, benzer operasyonları yapan birçok ülkenin de bu yöntemi kullandığını söyledi.

Paradan Yeni ibaresinin kaldırılmasının sahtecilikle mücadele kapsamında, daha güvenli ve farklı özelliklere sahip yeni banknotların tedavüle çıkarılmasını sağlayacağını ifade eden MB Başkanı Yılmaz, 2005 yılı Şubat ayında başlayan çalışmayla, TL banknotlarının ebatlarının belirlenmesi için para sayma makinelerinin özellikleri ve ATM kaset boyutlarının incelenmesi, üretici firmalarla görüşme, bankalar, kamu kuruluşları gibi kurumlarla görüşüldüğünü, TL'ye geçişle ilgili hukuki konular için de Adalet Bakanlığı'ndan bilgi alındığını söyledi.

GÖRME ENGELLİLER İÇİN BANKNOTLARDA KABARTMA BASKI ÖZELLİĞİ ETKİN KULLANILDI

Vatandaşların değişim için acele etmemesi ve dönüşüm kolaylığı sağlanması için 2005 yılında olduğu gibi YTL ile TL banknotlar ve madeni paraların 2009'da birlikte kullanılacağını anlatan Yılmaz, 31 Aralık 2009'da itibaren banknotların 10 yıl, madeni paraların ise 1 yıllık zamanaşımı süresi boyunca Merkez Bankası ve Ziraat Bankası şubelerinde kabul edileceğini bildirdi.

Dolaşıma çıkacak TL banknotların ve madeni paraların kapsamlı tanıtımının 3 Ekim'de Başbakan Recep Tayyip Erdoğan'ın katılımıyla yapılacağını vurgulayan Yılmaz, "Burada şunu belirtebilirim ki, yeni banknotlarımız gerek tasarımları, gerek boyutları, gerekse ilave güvenlik özellikleri bakımından önemli yenilikler içermektedir. Yani banknotlarımızın kendi iç bütünlüğü olan bir seri olarak tasarlanmış olması, bankamıza bazı bütünsel değişiklikleri gerçekleşktirme fırsatı da sunmuştu. Banknot Basım Yönetmeliğimize göre, Atatürk portresi banknotların ön yüzünde yer almaktadır. Yeni banknotlarımızda görme engelli vatandaşlarımız için temel ayırt edici özellikleri de güçlendirmiş bulunuyoruz. Bunlardan birincisi, farklı değerdeki banknotlarımızın farklı boyutlarda basılmasıdır ki, bu özellik YTL banknotlarda kısmen yapılabilmişti. Diğer ayırt edici özellik ise TL banknotlarda kabartma baskı özelliğinden daha etkin bir şekilde yararlanılmıştır" dedi.

Görme engelliler için TL banknotların daha rahat tanıyıp kullanabilecekleri özelliklerle geliştirildiğine işaret eden Yılmaz, banknotlardaki tasarımlar hakkında ise ipuçu vermekten kaçındı.